Η διπλή φλόγα

Μια στοχαστική ματιά στον έρωτα και τον ερωτισμό μέσα από τον Οκτάβιο Πας.

Έρχεται πάλι το πλήρωμα του χρόνου όπου όλοι συζητούν αν ο έρωτας «πρέπει» ή δεν πρέπει να γιορτάζεται αυτή τη μέρα. Για να σας προλάβω, ξέρω καλά πως πρόκειται για μια ακόμη εμπορική εφεύρεση για να κινηθεί η αγορά. Όμως θέλησα να αδράξω την ευκαιρία — μιας και το μυαλό πολλών γυρίζει γύρω από το θέμα — για να σας παρουσιάσω ένα βιβλίο που διάβασα στα πρώτα νεανικά μου χρόνια.

Κάποιες φορές στη ζωή μας μάς έρχεται η ανάγκη να βουτήξουμε βαθιά στο μυστήριο της ανθρώπινης ύπαρξης και να αναρωτηθούμε: τι ακριβώς μας συμβαίνει; Αυτή η ανάγκη εμφανίστηκε και στον συγγραφέα Οκτάβιο Πας, όταν το 1965, ζώντας στην Ινδία, ερωτεύτηκε. Έτσι ξεκίνησε να γράφει ένα δοκίμιο που έμεινε για χρόνια σε εμβρυική μορφή, μέχρι που ήρθε η ώρα να γεννηθεί το βιβλίο «Η διπλή φλόγα: Έρωτας και ερωτισμός» το 1993.

Ιδού ένα δείγμα γραφής του, καθώς σχολιάζει ένα απόσπασμα από τον Οδυσσέα του Τζόυς:

«Υπάρχει μια φράση στο μονόλογο της Μόλι που καμιά ερωτευμένη ψυχή δεν θα μπορούσε να προφέρει: “με φίλησε κάτω από το μαυριτάνικο κάστρο και σκέφτηκα λοιπόν αυτός ή όποιος άλλος το ίδιο κάνει”… Όχι, δεν είναι το ίδιο με αυτόν ή τον άλλο. Αυτή ακριβώς είναι η διαχωριστική γραμμή μεταξύ έρωτα και ερωτισμού. Ο έρωτας είναι έλξη για ένα μοναδικό πρόσωπο, ένα σώμα και μια ψυχή. Ο έρωτας είναι επιλογή· ο ερωτισμός αποδοχή. Χωρίς ερωτισμό — χωρίς ορατή μορφή που διεισδύει μέσω των αισθήσεων — δεν υπάρχει έρωτας. Αλλά ο έρωτας διασχίζει το σώμα που ποθούμε και αναζητεί την ψυχή μέσα στο σώμα και το σώμα μέσα στην ψυχή, δηλαδή ολόκληρο το άτομο.»

Είναι μια πρόσκληση και μια πρόκληση για όλους μας· ένα καθρέφτισμα στα βάθη της ψυχής. Σήμερα, αύριο, πάντα — όταν λέμε είμαι ερωτευμένος/η, τι ποθούμε; Τι αναζητά το είναι μας; Ποια είναι τα συστατικά αυτής της φλόγας και με τι τροφοδοτείται;

Ίσως και μια ευκαιρία για ένα υπέροχο δώρο στον εκλεκτό ή την εκλεκτή της καρδιάς μας: μια de profundis αποκάλυψη.